Alkalisch fosfatase
AF (Alkalische Fosfatase) en y-GT (Gamma-Glutamyl-Transferase) zijn enzymen die aanwezig zijn in de levercellen en in de cellen van de galwegen. Deze enzymen kunnen bij beschadiging van de lever of de galwegen weglekken naar het bloed.

Het galwegsysteem verbindt de lever met de twaalfvingerige darm, hierdoor kunnen producten van de lever, zoals gal, aan de darm worden afgegeven. De twaalfvingerige darm is het eerste stukje darm dat aan de maag vast zit. De galblaas, die met het galwegsysteem verbonden is, is niets anders dan een tijdelijk reservoir voor de gal. De galblaas zorgt voor een goede regulatie van de galafgifte naar de darm.
Bij galstuwing (cholestase) wordt de afvoer van gal naar de darm verhinderd. Enzymen als Alkalische fosfatase en y-GT zijn dan in grote hoeveelheden in het bloed aanwezig.

Sterk verhoogde y-GT waarden kunnen zich voordoen bij alcoholmisbruik. Een geringe verhoging van het y-GT kan echter ook samenhangen met het gebruik van bepaalde medicijnen, leververvetting of met extreem overgewicht.

Een verhoging van het gehalte aan Alkalische Fosfatase kan in de richting wijzen van een galwegaandoening. Het Alkalische Fosfatase wordt niet alleen in de galwegcellen aangemaakt, maar ook in de cellen van de darm, nieren, placenta en botten. Een verhoogd gehalte kan dus tevens wijzen in de richting van een aandoening, die niets met de lever te maken heeft.

De aanwezigheid van AF en y-GT worden bepaald in het bloed.